Moduł 6 – Mapa możliwości

Krytyczne Kolektywne Mapowanie

Kolektyw Orangotango zajmuje się krytycznym kolektywnym mapowaniem przestrzeni społecznych. Podczas, gdy większość map ziemi i miast to instrumenty władzy, które reprezentują, dzielą i przedstawiają przestrzenie zgodnie z dominującymi punktami widzenia na temat tego, które miejsca warto znać lub gdzie warto się udać, kolektywne mapowanie jest sposobem reprezentowania przestrzeni z perspektywy tego, co ma znaczenie dla ludzi, którzy zamieszkują dany teren. Tworzone wg proponowanej przez kolektyw metodologii alternatywne mapy pozwalają uczynić widocznymi pewne, nawet marginalizowane miejsca i pokazać ich rozkład w przestrzeni. Poznając terytorium w inny sposób, można generować nowe sposoby działania. Na przykład mapa inicjatyw gospodarki solidarnościowej może zachęcać ludzi do kupowania bardziej regionalnych lub sprawiedliwie produkowanych produktów.

My zachęcamy do stworzenia mapy zielonych miejsc pracy i szkoleń. Jeśli jesteś osobą pracującą z młodzieżą, możesz zaangażować w ten proces samych młodych ludzi. Dzięki temu będą oni mieli lepsze rozeznanie na rynku pracy, a w szczególności dowiedzą się więcej na temat możliwości zatrudnienia, które przyczynia się do realizacji idei zrównoważonego rozwoju. Powstanie takiej mapy może także zachęcić pracodawców do wprowadzenia bardziej zrównoważonych i społecznie sprawiedliwych rozwiązań i przedsięwzięć. 

Kolektywne Mapowanie: Jak To Zrobić?

Kolektywne mapowanie służy do mapowania konkretnej przestrzeni społecznej lub siedliska w nowy sposób, aby stało się znane i postrzegane inaczej. Proces wymaga kolektywnej debaty i odwołuje się do wiedzy zbiorowej. Najważniejsze w kolektywnym mapowaniu jest uzgodnienie, co ma znaleźć się na mapie, a co nie.
 
Orangotango proponuje przejście przez ten proces w kilku krokach:

• Przygotowanie: Przygotuj materiały warsztatowe (flipcharty, długopisy, kolorowe kartki, nożyczki, taśmy klejące, klej, zdjęcia/ulotki/ikony/znaczki itp.) oraz aktualną mapę geograficzną obszaru, który ma być ponownie mapowany, jako odniesienie.
• Zgromadzenie: Zgromadź grupę młodych osób w miejscu odpowiednim do warsztatu.
• Otwarcie Warsztatu: Rozpocznij warsztat od informacji organizacyjnych oraz informacji o celu i zamierzeniach warsztatu.
• Decyzje Podstawowe: Zachęć grupę do podjęcia kilku ważnych decyzji: Kto i gdzie mapuje, co i jak, dlaczego i dla kogo? oraz określenia kryteriów wyboru miejsc, które mają znaleźć się na mapie. Jeśli trzeba podziel zespół na mniejsze grupy. 
• Tworzenie Mapy: Praca wspólna lub w małych grupach obejmuje następujące czynności: dyskusja, badania, rysowanie, malowanie, przypinanie itp.
• Opcjonalna eksploracja miasta: jeśli w wyniku eksploracji terenu, zespół odkryje nowe obiekty, wprowadza je na mapę.
• Prezentacja: Grupa(y) prezentuje(ą) (różne) mapy na wspólnym spotkaniu.
• Podsumowanie: Publikacja różnych map przez każdą grupę osobno lub stworzenie jednej wspólnej mapy.

Mapowanie Możliwości Zrównoważonych Miejsc Pracy i Szkoleń

Gospodarka jest kluczowym dźwignią do osiągnięcia ekologicznej zmiany. Firmy i pracodawcy mają duży wpływ na społeczeństwo poprzez produkty, które sprzedają lub usługi, które oferują, ale także poprzez relacje społeczne, które promują wewnątrz i na zewnątrz firmy. Firmy, w których ważne są wartości sprawiedliwego i równego wynagradzania oraz te, które promują zrównoważone miejsca pracy lub skrócone godziny pracy, mają bezpośredni (pozytywny) wpływ na życie swoich pracowników, a czasami nawet na społeczeństwo. Dlatego zachęcamy do stworzenia mapy zrównoważonych, zielonych miejsc pracy i szkoleń.

Niektóre oficjalne definicje zielonych miejsc pracy są dość wąskie i uwzględniają tylko prace, które bezpośrednio przyczyniają się do politycznego lub społecznego rozwiązania kryzysu klimatycznego. A rzeczywistość dzisiaj jest taka, że sektory z najwyższymi wskaźnikami rekrutacji na zielone miejsca pracy to te, które są uważane za szczególnie szkodliwe dla klimatu (np. sektor energetyczny, przemysł wytwórczy). To pokazuje, że zakres zielonych miejsc pracy jest bardzo szeroki: występują one w branżach, które służą do walki z globalnym ociepleniem, aż po branże intensywnie wykorzystujące energię i materiały. Pomiędzy tymi biegunami znajdują się zielone miejsca pracy w firmach, które dbają o zrównoważony rozwój i w porównaniu ze swoimi konkurentami w danej branży działają w sposób bardziej zrównoważony. Zielone miejsca pracy występują też w sektorze edukacji, polityki społecznej lub w organizacjach pozarządowych, które w swoich działaniach dążą do zbudowania sprawiedliwego społeczeństwa i świata.

Aby zmapować możliwości dla młodych ludzi poszukujących zielonych miejsc pracy lub możliwości szkoleniowych, wybierzmy szerszą definicję. Sugerujemy zatem, że na naszej mapie mogą znaleźć się następujące zielone oferty pracy i możliwości szkoleniowe:

• Możliwości zielonych miejsc pracy, które są bezpośrednio związane z rozwiązywaniem kryzysu klimatycznego.
• Możliwości zielonych miejsc pracy u ekologicznych i społecznie świadomych pracodawców.
• Możliwości zielonych miejsc pracy w służbie zmian społecznych i sprawiedliwego świata.
• Instytucje edukacyjne i szkoleniowe kształcące zielone umiejętności.

Inne Istotne Usługi dla Młodzieży

Mapa powinna również zawierać lokalizacje, w których młodzież może uzyskać informacje na temat zrównoważonych miejsc pracy i możliwości szkoleniowych:

• Poradnictwo zawodowe lub centra pracy, które oferują porady dotyczące zielonych miejsc pracy i możliwości szkoleniowych.
• Targi pracy, które dostarczają informacji o zielonych miejscach pracy i zrównoważonych firmach w okolicy.
• Eksperci (indywidualni, doradcy, przedstawiciele związków zawodowych itp.) w kwestiach prawnych dotyczących praw pracy i przepisów dotyczących ochrony środowiska.

Przykłady Firm i Inicjatyw w Europie

Oto kilka przykładów firm i inicjatyw w Europie o wysokich standardach ekologicznych i/lub społecznych. Zostały one wybrane losowo z ogromnej kolekcji:

• Ratisbona: Deweloper nieruchomości z oddziałami w Niemczech, Hiszpanii i Portugalii, który stosuje zasadę cradle-to-cradle. Używane materiały wiążą węgiel zamiast powodować emisje, są nietoksyczne i nadają się do recyklingu.
  https://ratisbona.com/
• WeFair: WeFair to największe targi zrównoważonego rozwoju w Austrii, gromadzące najnowsze trendy mody, nowatorskie innowacje i pomysłowe gadżety – wszystko sprawiedliwe, ekologiczne i zrównoważone.
  https://wefair.at/
• Recicleta: Recicleta to dostawca usług współpracujący z osobami z grup wrażliwych, które zbierają papier, PET i aluminium do recyklingu z firm i budynków w Bukareszcie.
  https://recicleta.ro/
• Βιος Coop: Grecka spółdzielnia rolnicza koncentruje się na pozyskiwaniu głównie lokalnych i krajowych produktów, aby przyczynić się do rozwoju produkcji rolnej oraz do potrzeb i dobrobytu swoich członków w zakresie sprawiedliwości społecznej.
  http://www.bioscoop.gr/
• Amazon: Mimo że międzynarodowy gigant daleki jest od bycia wzorową firmą w zakresie społecznego i ekologicznego rozwoju, zdecydowaliśmy się wymienić go jako przykład firmy, która została zmuszona do stania się bardziej ekologiczną przez swoich pracowników. W 2018 roku prawie 9 000 pracowników skutecznie wywarło presję na swojego szefa, aby używał 100% zielonej energii i stał się neutralny klimatycznie do 2040 roku.
• Sebastian Fuchs Bad und Heizung: Firma kładzie nacisk na stosowanie ekologicznych systemów grzewczych. Używa ekologicznych materiałów budowlanych i przetwarza odpady. Przy instalacji każdego systemu grzewczego sadzi się drzewo.
  https://www.sanitaerfuchs.de/
• Peipsi Center for Transboundary Cooperation: Estońska organizacja Peipsi założona w 1994 roku w celu globalnej i ekologicznej edukacji, zrównoważonego zarządzania lokalnymi zasobami oraz badań nad tematami granicznymi, koncentrując się na regionie granicznym estońsko-rosyjskim, Europie Wschodniej i Azji Centralnej.
  https://ctc.ee/peipsi-ctc
• Neue Regensburger Hütte: Pierwsza górska chata w Alpach Tyrolskich, która serwuje wyłącznie wegetariańskie jedzenie.
  https://www.regensburgerhuette.at/

Następująca lista kontrolna może pomóc ocenić zrównoważony rozwój pracodawcy:

Kryteria ekologiczne

• Efektywność energetyczna:
  • Wykorzystanie odnawialnych źródeł energii (słonecznej, wiatrowej, geotermalnej)
  • Środki mające na celu zmniejszenie zużycia energii (np. energooszczędne urządzenia, technologie budowlane)
• Ochrona zasobów:
  • Efektywne wykorzystanie i ponowne wykorzystanie materiałów
  • Unikanie odpadów i promowanie recyklingu
• Ochrona klimatu:
  • Redukcja emisji gazów cieplarnianych
  • Rekompensowanie nieuniknionych emisji poprzez projekty ochrony klimatu
• Zarządzanie wodą:
  • Redukcja zużycia wody
  • Wykorzystanie wody deszczowej lub szarej
• Ochrona środowiska:
  • Minimalizacja zanieczyszczenia środowiska (powietrza, wody, gleby)
  • Ochrona bioróżnorodności i zachowanie naturalnych siedlisk
• Projektowanie produktów:
  • Rozwój przyjaznych dla środowiska i trwałych produktów
  • Wykorzystanie materiałów przyjaznych dla środowiska

Kryteria społeczne

• Warunki pracy:
  • Sprawiedliwe wynagrodzenia i płace
  • Bezpieczne i zdrowe warunki pracy
• Równość i integracja:
  • Promowanie różnorodności i równych szans w miejscu pracy
  • Środki zapobiegające dyskryminacji
• Prawa pracownicze:
  • Przestrzeganie międzynarodowych standardów pracy (standardy Międzynarodowej Organizacji Pracy)
  • Poszanowanie wolności zrzeszania się i prawa do negocjacji zbiorowych
• Zaangażowanie społeczne:
  • Wsparcie lokalnych społeczności i projektów społecznych
  • Promowanie edukacji i rozwoju społecznego
• Przejrzystość i etyczne praktyki biznesowe:
  • Ujawnianie praktyk biznesowych i zarządzania korporacyjnego
  • Walka z korupcją i nieetycznym zachowaniem
• Łańcuch dostaw:
  • Zapewnienie sprawiedliwych warunków pracy i standardów ekologicznych w łańcuchu dostaw
  • Współpraca z dostawcami, którzy przyjmują odpowiedzialność społeczną i ekologiczną

Połączenie kryteriów ekologicznych i społecznych

• Zrównoważona strategia biznesowa:
  • Integracja zrównoważonego rozwoju w strategii korporacyjnej
  • Długoterminowe cele dotyczące zrównoważonego rozwoju ekologicznego i społecznego
• Zaangażowanie interesariuszy:
  • Zaangażowanie klientów, pracowników, inwestorów i społeczności w inicjatywy zrównoważonego rozwoju
  • Regularny dialog i współpraca z interesariuszami
• Raportowanie zrównoważonego rozwoju:
  • Regularne i przejrzyste raportowanie celów i wyników zrównoważonego rozwoju
  • Wykorzystanie uznawanych standardów zrównoważonego rozwoju, takich jak GRI (Global Reporting Initiative) lub SASB (Sustainability Accounting Standards Board)

Moduł 6 koncentrował się na powiązaniach między zrównoważonym rozwojem społecznym i środowiskowym a planowaniem kariery młodych ludzi. Przedstawiono narzędzie, które umożliwia młodzieży wspólne mapowanie różnych obszarów życia w celu identyfikacji możliwości zawodowych i edukacyjnych zgodnych z zasadami zrównoważonego rozwoju.

Metoda „kolektywnego krytycznego mapowania” pomaga wizualizować lokalne zielone miejsca pracy, centra doradztwa zawodowego oraz targi pracy, wspierając młodych ludzi w świadomym wyborze ścieżki kariery. Dodatkowo zaprezentowano listę kontrolną, która pozwala ocenić pracodawców i instytucje szkoleniowe pod kątem aspektów środowiskowych i społecznych, takich jak efektywność energetyczna, uczciwe warunki pracy, przejrzystość oraz zrównoważona strategia biznesowa.

Dzięki tym narzędziom młodzi ludzie zyskują większą świadomość ekologiczną i społeczną w kontekście swojego rozwoju zawodowego i miejsca, w którym żyją, co pozwala im podejmować bardziej przemyślane decyzje i kształtować przyszłość zgodnie z wartościami zrównoważonego rozwoju.